Upadłość spółki z o.o. a wadium wpłacone w przetargu — czy da się je odzyskać po ogłoszeniu upadłości?

Dokładnie w tym bym szukał sedna, bo u mnie kiedyś podobna sytuacja rozbiła się właśnie o to, czy brak podpisania umowy wynikał z winy firmy, czy z zamieszania po stronie organizatora. Sama upadłość ogłoszona później nie zamknęła tematu automatycznie, tylko i tak liczyły się papiery i konkretna podstawa zatrzymania wadium. Jeśli do momentu upadłości nie było żadnego formalnego oświadczenia, że wadium przepada, to organizator nie ma tu moim zdaniem aż tak prostej drogi. Z praktyki wyglądało to tak, że syndyk wchodził w miejsce spółki i dopiero wtedy pilotował zwrot albo zgłoszenie wierzytelności, zależnie od tego, co druga strona zaczęła twierdzić. Często pada tekst, że „muszą jeszcze przeanalizować”, ale to nie znaczy, że mogą trzymać te pieniądze bez końca i bez jasnej przyczyny. Przy takiej kwocie 120 tys. zł zwykle wszystko rozbija się o korespondencję, terminy i to, kto faktycznie doprowadził do braku podpisania umowy. Jak nie było zawinienia po stronie spółki, to zatrzymanie wadium bywa trudne do obrony. Organizator podał już wprost, z czego wywodzi możliwość zatrzymania tej kwoty?

Też bym szedł właśnie tym tropem, bo samo ogłoszenie upadłości po wpłacie wadium nie daje jeszcze automatycznie podstaw do jego zatrzymania. Kluczowe jest to, czy przed ogłoszeniem upadłości wystąpiła konkretna przesłanka z warunków przetargu, np. uchylenie się spółki od podpisania umowy albo brak wymaganych dokumentów po jej stronie. Jeżeli do zawarcia umowy nie doszło z innych powodów, to organizator raczej nie może w nieskończoność wstrzymywać zwrotu tylko dlatego, że później otwarto upadłość likwidacyjną. A syndyk już po ogłoszeniu upadłości może dochodzić zwrotu tej kwoty do masy upadłości, więc dużo zależy od dokumentów przetargowych i korespondencji między stronami. Czy organizator wskazał już konkretny zapis, na który się powołuje?

Dokładnie tak to wygląda: sama upadłość nie tworzy organizatorowi nowej podstawy do zatrzymania wadium, jeśli wcześniej nie zaszły przesłanki jego przepadku. Jeżeli do podpisania umowy nie doszło z przyczyn, które nie obciążały spółki, to ta kwota traktowana jest normalnie jako składnik masy upadłości i syndyk może się jej domagać. Organizator może oczywiście sprawdzać, czy były podstawy do zatrzymania wadium, ale nie może tego przeciągać w nieskończoność tylko dlatego, że ogłoszono upadłość. Wiadomo już, na jakiej konkretnej podstawie chcą to wadium zatrzymać?

Też to tak widzę z praktyki: sama upadłość nie robi z wadium „automatycznie straconej” kwoty, a jeśli przed jej ogłoszeniem nie było konkretnej podstawy do zatrzymania, to syndyk zwykle normalnie upomina się o zwrot do masy i druga strona nie może tego przeciągać bez końca pod pretekstem samej analizy. Była już jakaś pisemna informacja, na jakiej podstawie organizator w ogóle rozważa zatrzymanie tych 120 tys.?